Opis
Historia i pochodzenie substancji
Aceton odkryto w XVII wieku. Pierwszy raz otrzymał go Andreas Libavius. Wtedy nazwano go „spiritus pyroaceticus”. Przez wieki aceton był produktem ubocznym spalania drewna.
Dziś aceton produkuje się głównie z propylenu. Proces nazywa się procesem kumenowym. Powstaje w nim także fenol. To tani i wydajny sposób. Aceton jest jednym z najczęściej używanych rozpuszczalników na świecie.
Jego popularność wynika z niskiej ceny. Dobrze miesza się z wodą i tłuszczami. Szybko odparowuje w temperaturze pokojowej. To czyni go idealnym do wielu zadań.
Charakterystyka
- Wzór chemiczny: (CH3)2CO
- Numer CAS: 67-64-1
- Masa molowa: 58,08 g/mol
- Forma: ciecz
- Czystość: 99,5%
- Inne nazwy: propanon, dimetyloketon, 2-propanon
Zastosowania
- Mycie szkła laboratoryjnego: Aceton usuwa tłuszcze i żywice. Szybko schnie bez smug. Idealny do czyszczenia probówek i kolb.
- Rozcieńczanie farb: Używa się go do farb akrylowych i nitro. Rozrzedza je do dobrej konsystencji. Nadaje się do pistoletów lakierniczych.
- Usuwanie klejów: Aceton rozpuszcza cyjanoakrylany. Działa też na kleje epoksydowe. Możesz go użyć do czyszczenia powierzchni.
- Produkcja tworzyw sztucznych: Jest prekursorem do poliwęglanów. Używa się go też do żywic poliestrowych. To ważny surowiec w przemyśle.
- Ekstrakcja w laboratorium: Aceton wyciąga związki organiczne. Działa w analizie chemicznej. Jest popularny w chromatografii.
- Mycie części elektronicznych: Usuwa topniki lutownicze. Nie przewodzi prądu. Szybko odparowuje bez śladu.
- Odplamianie tkanin: Aceton usuwa plamy z atramentu. Działa też na farby olejne. Trzeba go używać ostrożnie na delikatnych materiałach.
- Produkcja kosmetyków: Jest składnikiem zmywaczy do paznokci. Rozpuszcza lakiery hybrydowe. To standard w salonach kosmetycznych.
Specyfikacja
Pojemność: 5 litrów. Waga około 4 kilogramów. Przechowuj w szczelnym pojemniku. Trzymaj z dala od ognia i ciepła. Temperatura przechowywania: 15-25 stopni Celsjusza. Chroń przed słońcem.
Najczęściej zadawane pytania
Czy aceton nadaje się do czyszczenia soczewek optycznych?
Nie, aceton może uszkodzić soczewki. Rozpuszcza powłoki antyrefleksyjne. Zostawia też trwałe zmatowienia. Do czyszczenia okularów używaj specjalnych płynów. Aceton jest dobry tylko do szkła bez powłok. Czy wiesz, że aceton może rozpuścić niektóre tworzywa sztuczne? Dlatego zawsze sprawdzaj materiał przed użyciem.
Dlaczego aceton tak szybko paruje?
Aceton ma niską temperaturę wrzenia. Wynosi ona 56 stopni Celsjusza. To sprawia, że szybko zmienia się w gaz. Jego cząsteczki są małe i słabo się przyciągają. Dlatego odparowuje w kilka sekund. Czy wiesz, że aceton jest lżejszy od powietrza? Jego opary unoszą się do góry. To ważne przy wentylacji pomieszczeń.
Czym różni się aceton techniczny od czystego laboratoryjnego?
Aceton techniczny ma niższą czystość. Zawiera domieszki, jak woda lub alkohole. Nadaje się do mycia i rozpuszczania. Aceton laboratoryjny ma czystość powyżej 99,8%. Jest droższy i używany w analizach. Praca z acetonem wymaga rękawic. Opary są łatwopalne. Zawsze używaj w dobrze wentylowanym miejscu.
Źródła i literatura
- PubChem — National Library of Medicine: Kompletna baza właściwości fizykochemicznych acetonu (CID 180). Zawiera dane spektroskopowe, toksykologiczne i informacje o interakcjach. pubchem.ncbi.nlm.nih.gov
- Wikipedia PL: Przegląd zastosowań, metod produkcji i właściwości acetonu. pl.wikipedia.org
- Karta charakterystyki (SDS): Według rozporządzenia REACH (WE) 1907/2006 — informacje o bezpieczeństwie, klasyfikacji GHS i oznaczeniu substancji. Zawiera zwroty H225 (łatwopalna ciecz) i H319 (działa drażniąco na oczy).
- Rozporządzenie CLP (WE) 1272/2008: Klasyfikacja, oznaczenie i pakowanie substancji chemicznych. Dla acetonu podaje numery H225, H319, H336 (może wywoływać senność lub zawroty głowy).
- Farmakopea Polska: Wymagania czystości acetonu stosowanego w farmacji. Opisuje metody analizy i dopuszczalne zanieczyszczenia.
| Karta charakterystyki chemicznej | |
| Wzór chemiczny | C3H6O |
| Numer CAS | 67-64-1 |
| Numer WE (EC) / EINECS | 200-662-2 |
| Numer UN (ADR) | UN1090 |
| Masa molowa | 58.08 g/mol |
| Nazwa IUPAC (polska) | propan-2-on |
| Nazwa IUPAC (angielska, PubChem) | propan-2-one |
| Nazwy zwyczajowe (polskie) | aceton, dimetyloketon |
| Nazwa łacińska (Farmakopea) | Acetonum |
| Alternatywne nazwy IUPAC | acetone; 2-propanone |
| Synonimy (międzynarodowe, PubChem) | acetone, 2-propanone, propanone, propan-2-one, Dimethyl ketone, Pyroacetic ether, Methyl ketone, Dimethylformaldehyde, beta-Ketopropane, Dimethylketal |
| InChIKey | CSCPPACGZOOCGX-UHFFFAOYSA-N |
| InChI | InChI=1S/C3H6O/c1-3(2)4/h1-2H3 |
| SMILES (kanoniczny) | CC(=O)C |
| PubChem CID | 180 |
| Wikidata QID | Q49546 |
| Nazwa polska (Wikidata) | aceton |
| ChEMBL ID (EBI) | CHEMBL14253 |
| Stan skupienia / opis | Acetone appears as a bezbarwna, przezroczysta ciecz with a sweetish odor. |
| Barwa | bezbarwny volatile liquid |
| Zapach | owocowy odor |
| Gęstość | 0.791 w temp. 20 °C – gęstość niższa od wody (unosi się) |
| Temperatura topnienia | -93.9 °C |
| Temperatura wrzenia | 56.1 °C w temp. 760 mmHg |
| Temperatura zapłonu | -17.8 °C |
| Temperatura samozapłonu | 465 °C |
| Prężność par | 180 mmHg w temp. 20 °C ; 270 mmHg w temp. 30 °C |
| Rozpuszczalność | ≥ 100 mg/mL w temp. 22.2 °C |
| LogP (oktanol/woda) | log Kow = -0.24 |
| Współczynnik załamania | Współczynnik załamania: 1.3588 w temp. 20 °C/D |
| Lepkość | 0.32 cP w temp. 20 °C; 0.27 cP w temp. 40 °C |
| NFPA 704 (skala 0-4) | Zdrowie: 1 | Ogień: 3 | Reaktywność: 0 |
- ✓ PubChem (NIH/NLM)
CID 180— zweryfikowano: Wzór, CAS, IUPAC, InChI, SMILES, masa molowa, GHS - ✓ Wikidata
Q49546— zweryfikowano: wzór, masa molowa, temp. wrzenia, temp. topnienia, gęstość, nazwa polska - ✓ ChEMBL (EBI)
CHEMBL14253— zweryfikowano: InChI, SMILES, masa molowa - ✓ CAS Common Chemistry
CAS 67-64-1— zweryfikowano: oficjalny rejestr CAS Registry Number - ✓ NIST Chemistry WebBook
CAS 67-64-1— zweryfikowano: termodynamika, spektroskopia (NIST USA) - ✓ Wikipedia (EN)
CAS 67-64-1— zweryfikowano: kontekst, popularne nazwy - ✓ Wikipedia (PL)
CAS 67-64-1— zweryfikowano: polskie nazewnictwo, kontekst krajowy - ✓ ChemSpider (RSC)
CAS 67-64-1— zweryfikowano: Royal Society of Chemistry — struktura, syntezy - ✓ GESTIS Substance DB
CAS 67-64-1— zweryfikowano: BHP, toksykologia (DGUV Niemcy) - ✓ ECHA REACH/CLP Inventory
CAS 67-64-1— zweryfikowano: regulacja UE REACH/CLP, klasyfikacja - ✓ PubChem search
CAS 67-64-1— zweryfikowano: wyszukiwanie alternatywne - ✓ ChEBI (EBI)
CSCPPACGZOOCGX-UHFFFAOYSA-N— zweryfikowano: ontologie biologiczne (EBI Wielka Brytania) - ✓ Farmakopea Polska XII
Acetonum— zweryfikowano: URPL — oficjalna farmakopea polska - ✓ GIS (Główny Inspektorat Sanitarny)
regulacje krajowe— zweryfikowano: polskie przepisy sanitarne, REACH wdrożenie
⚠ UWAGA — ODCZYNNIK CHEMICZNY
Aceton rozpuszczalnik (C3H6O) powszechnie znana jako aceton, dimetyloketon to odczynnik chemiczny przeznaczony wyłącznie do zastosowań laboratoryjnych, badawczych i profesjonalnych.
Numer CAS: 67-64-1
Numer WE (EC): 200-662-2
Numer UN (ADR): UN1090
Nazwa IUPAC: propan-2-on
Nazwa łacińska (Farmakopea): Acetonum
NIE NADAJE SIĘ DO SPOŻYCIA przez ludzi ani zwierzęta. Produkt nie jest lekiem, suplementem diety, kosmetykiem ani środkiem spożywczym. Jakiekolwiek inne zastosowanie niż laboratoryjne lub przemysłowe jest niezgodne z przeznaczeniem produktu.
Wymagane środki ochrony osobistej: rękawice ochronne, okulary lub gogle, fartuch laboratoryjny, praca w dobrze wentylowanym pomieszczeniu lub pod wyciągiem chemicznym.
Przed użyciem zapoznaj się z kartą charakterystyki substancji (SDS/MSDS) zgodnie z rozporządzeniem REACH (WE) 1907/2006 oraz CLP (WE) 1272/2008. Sprzedaż wyłącznie do celów technicznych.
Opinie
Na razie nie ma opinii o produkcie.